De oorzaken

“De bestuivende insecten kunnen niet ontsnappen aan
de diverse en enorme impact van de industriële landbouw”

Vooral insecticiden vormen de meest rechtstreekse bedreiging voor bestuivende insecten

Zoals de naam aangeeft, gaat het om chemische producten die bedoeld zijn om insecten te doden. Ze worden ruim toegepast in het milieu, vooral rond akkerbouwgebieden.

De rol die insecticiden spelen bij de algemene achteruitgang van de bestuivende insecten is nog niet voldoende bepaald, maar toch wordt steeds duidelijker dat bepaalde insecticiden, in de concentraties die routinematig worden gebruikt in het huidige chemicaliënintensieve landbouwsysteem, duidelijk negatieve gevolgen hebben voor de gezondheid van de bestuivende insecten – zowel voor de individuele dieren als voor de kolonies. Er zijn verschillende diverse subletale lage-dosiseffecten van insecticiden op bijen waargenomen.

1. Fysiologische effecten

… die voorkomen op veel verschillende niveaus en die bijvoorbeeld zijn vastgesteld op het vlak van ontwikkelingssnelheid (d.w.z. de tijd die nodig is om het volwassen stadium te bereiken) en de mate van misvorming (d.w.z. in de cellen in de bijenkast).

2. Verstoring van het foerageerpatroon

…bijvoorbeeld door duidelijke effecten op de navigatie en het leergedrag.

3. Storingen in het voedingsgedrag

…door afwerende, antivoedende effecten of effecten die het reukvermogen verminderen.

4. Gevolgen van neurotoxische pesticiden op de leerprocessen

…(nl. herkenning van bloemen en van het nest, ruimtelijke oriëntatie), die heel relevant zijn en die zijn onderzocht en duidelijk blijken voor te komen bij bijensoorten.

De landbouw, met zowel akker- als weiland, neemt ongeveer 35% van het niet-bevroren grondoppervlak op aarde in en is een van de grootste ecosystemen op onze planeet, met ongeveer dezelfde omvang als de bossen.

De industriële landbouw

De landbouw is de voorbije eeuw steeds sneller geïndustrialiseerd.

Dat gebeurde door een toenemend gebruik van meststoffen en giftige chemische producten, de groeiende teelt van gewassen als monocultuur en de inname van andere gronden voor de uitbreiding van de landbouw. Door dat alles heeft de moderne landbouw een bijzonder schadelijke invloed op het milieu. De industriële landbouw heeft veel verschillende gevolgen voor de bijen en andere bestuivers, maar vooral schadelijk zijn:

De intensivering van de landbouw

De intensivering van de landbouw leidt tot verlies en versnippering van waardevolle natuurlijke tot halfnatuurlijke permanente habitats voor bestuivende insecten, zoals systemen van agroforestry, graslanden, oude akkers, kreupelhout, bossen en hagen.

Dit wordt beschouwd als de belangrijkste oorzaak van de achteruitgang van de wilde bestuivende insecten, al heeft dit minder gevolgen voor de gekweekte honingbijen (Brown en Paxton, 2009; Winfree et al, 2009).

Lees de publicatie «Bees In Decline»

Industriële monoculturen

Door industriële monoculturen en algemeen het gebrek aan biodiversiteit aan planten op en rond akkerland is de hoeveelheid voedsel die bereikbaar is voor de bestuivers beperkt, zowel ruimtelijk als in de tijd.

Zowel in het Verenigd Koninkrijk als in Nederland is tegelijk met de achteruitgang van de diversiteit aan planten op lokaal vlak een achteruitgang van de bijen en andere bestuivers vastgesteld (Biesmeijer et al, 2006) en dit fenomeen is mogelijk ook veel ruimer verspreid.

Lees de publicatie «Bees In Decline»

Landbouwpraktijken

Praktijken als het omploegen van de grond, irrigatie en het verwijderen van houtige vegetatie verwoesten de nestplaatsen van bestuivende insecten (Kremen et al, 2007).

Lees de publicatie «Bees In Decline»

Herbicidengebruik

Het grootschalig gebruik van herbiciden leidt tot een drastische vermindering van de diversiteit en de hoeveelheid planten die niet bestemd zijn voor landbouwproductie en beperkt dus het voedsel dat op elk moment beschikbaar is voor de bijen.

De chemische vernietiging van habitats door het massale gebruik van herbiciden kan gevolgen hebben op lange termijn, vooral voor de verspreiding van bestuivende insecten in een landbouwomgeving (UNEP, 2010).

Lees de publicatie «Bees In Decline»

Gebruik van pesticiden

Ten slotte kan het wijdverspreide en alomtegenwoordige gebruik van pesticiden – schering en inslag in de moderne chemicaliënintensieve landbouwsystemen – leiden tot sterfte en/of een gewijzigd foerageervermogen van zowel wilde als gekweekte bijen.

Het is verder ook moeilijk om de specifieke gevolgen van pesticiden voor de gezondheid van de bestuivers te bepalen, omdat de plaatsen waar intensief pesticiden worden gebruikt ook vaak de plaatsen zijn waar zowel weinig bloemen als nestplaatsen beschikbaar zijn (belangrijk voor veel wilde bestuivers) (Kremen et al, 2007).

Lees de publicatie «Bees In Decline»

Klimaatverandering

Veel van de voorspelde gevolgen van de klimaatverandering, zoals de stijgende temperatuur, veranderende neerslagpatronen en grilliger of extremer weersomstandigheden, zullen een invloed hebben op de populaties van bestuivende insecten.

Dergelijke veranderingen kunnen gevolgen hebben voor de individuele insecten en uiteindelijk ook voor hun gemeenschappen, wat zich weerspiegelt in hogere sterftecijfers van bestuivende soorten (UNEP, 2010).

Lees de publicatie «Bees In Decline»

"Er is ook vastgesteld dat herbiciden bij vliegen en muizen de toxiciteit van een aantal insecticiden verhogen, maar voor bijen is dit niet gedocumenteerd. Een subletale impact van een insecticide dat de efficiëntie van de bijen bij het foerageren beperkt, kan schadelijker gevolgen hebben voor de gezondheid van de bijen wanneer zij worden blootgesteld op een moment dat hun voedsel al beperkt is door het gebruik van herbiciden."

− Brittain en Potts 2011

"Bestuivende insecten worden steeds meer blootgesteld aan een cocktail van pesticiden, zo zijn bijvoorbeeld tot 17 verschillende pesticiden vastgesteld in één enkel staal pollen van een honingbijkolonie (Frazier et al, 2008); en dit heeft onbekende gevolgen voor de gezondheid van de bijen en de bestuivingsdiensten die ze leveren. Gezien de voorspelde toename van de wereldwijde pesticidenproductie (Tilman et al, 2001) en van de teelt van gewassen die afhankelijk zijn van bestuivers (Aizen et al, 2008), zal dit probleem in de toekomst waarschijnlijk nog belangrijker worden."

− Brittain en Potts 2011

"Het lijkt heel waarschijnlijk dat de mogelijke interacties tussen een groot aantal pyrethroïden en fungiciden gevolgen zal hebben voor de gezondheid van de bijen, en wel op een manier die nu nog niet bekend is."

− Mullin et al 2010

Teken de petitie

Help ons de bijen redden

Voeg jouw stem bij die van duizenden mensen over de hele wereld die de bijen willen beschermen met een verbod op bijendodende  pesticiden en een niet-duurzame landbouw en de promotie van een milieuvriendelijke landbouw. Hoe meer mensen ondertekenen, hoe meer invloed we kunnen uitoefenen op de regeringen en bedrijven die iets kunnen doen om de bijen te redden.

bee-feather_rtl

536'542

Handtekeningen tot nu toe

Je gegevens

8 hours ago

Sally Koskinen heeft de bijen gesteund